Bạn có thể sẽ bất ngờ khi biết rằng nhiều sản phẩm mà chúng ta sử dụng hàng ngày, từ sô cô la, kem vani, aspirin đến kem đánh răng, nước hoa, mỹ phẩm và nhiều sản phẩm gia dụng khác, đều chứa các thành phần có nguồn gốc từ dầu mỏ. Dầu mỏ, loại nhiên liệu hóa thạch phổ biến và quý giá, không chỉ cung cấp nhiên liệu chính cho giao thông, nấu nướng và sưởi ấm mà còn đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống hàng ngày theo những cách mà chúng ta ít ngờ tới.
Hóa chất từ dầu và khí tự nhiên được sử dụng trong hơn 6.000 sản phẩm thông dụng, từ thực phẩm đến các sản phẩm chăm sóc sắc đẹp. Dưới đây là 10 sản phẩm có sự hiện diện của dầu mỏ mà có thể bạn không ngờ tới:
Sô Cô La
Lớp phủ sô cô la thường chứa sáp paraffin thực phẩm, một chất được chiết xuất từ dầu mỏ, than đá hoặc dầu đá phiến. Sáp này không chỉ giúp tạo độ bóng đẹp mắt mà còn ngăn chặn sô cô la tan chảy ở nhiệt độ cao. Hơn nữa, sáp paraffin còn ngăn chặn sô cô la dính vào khuôn, giúp dễ dàng lấy sản phẩm hoàn chỉnh ra khỏi khuôn đúc. Điều đáng chú ý là khi ăn vào, sáp này không bị tiêu hóa trong cơ thể nhưng vẫn an toàn cho sức khỏe. Một nghiên cứu năm 2023 của Cơ quan An toàn Thực phẩm châu Âu (EFSA) đã khẳng định rằng sáp paraffin thực phẩm không gây ra bất kỳ lo ngại nào về an toàn thực phẩm.
Kem Vani
Hương vị vani trong kem thường được tạo ra từ vanillin, một hợp chất tổng hợp từ dầu mỏ. Những hợp chất tổng hợp này có thể được tbào chế để tái hiện các hương vị cụ thể như hạnh nhân, chanh,… và tạo ra hương thơm nhất quán, hấp dẫn cho thực phẩm. Chúng có giá thành rẻ, đa dụng và có thể tạo ra một loạt các hương vị để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Ví dụ, Benzaldehyde (hương hạnh nhân) và Vanillin (hương vani) đều là sản phẩm từ dầu mỏ.
Kem Đánh Răng
Kem đánh răng thường chứa các dẫn xuất từ dầu mỏ như polyethylene glycol, giúp tạo hương vị, kháng khuẩn và tăng độ mịn cho sản phẩm. Một số nhà sản xuất còn sử dụng poloxamer 407, một chất dẫn xuất từ dầu mỏ, để giúp kem đánh răng dễ dàng tan trong nước, và sodium saccharin, một chất làm ngọt nhân tạo từ dầu mỏ giúp tiêu diệt vi khuẩn trong mảng bám.
Nước Hoa và Mỹ Phẩm
Khi bạn xịt nước hoa lên cổ tay, bạn có thể không biết rằng mình đang sử dụng các thành phần có nguồn gốc từ xác động thực vật nhỏ (plankton) đã chết dưới đáy biển cổ đại cách đây từ 10 đến 600 triệu năm. Nhiều loại nước hoa hiện đại sử dụng tinh dầu từ dầu mỏ thay vì tinh dầu tự nhiên để tạo mùi hương.
Các hợp chất như Iso E Super có hương gỗ hổ phách, Hedione mang hương hoa nhài và Galaxolide có mùi xạ hương. Chúng không chỉ giúp kéo dài tuổi thọ của nước hoa mà còn mang lại khả năng giữ mùi lâu hơn so với tinh dầu tự nhiên. Ngoài ra, các sản phẩm làm đẹp hiện nay như son môi, bút kẻ mắt và nhiều sản phẩm khác cũng chứa các thành phần từ dầu mỏ như crylate, than đá và propylenglycol.
Sơn
Việc thêm polymer nhựa vào sơn giúp tăng cường độ bền và khả năng chống nước của sơn. Và tất tiên polymer được làm từ dầu mỏ.
Sơn có thành phần polymer có khả năng bám dính tốt trên bề mặt và ít bị nứt nẻ hơn, vì vậy chúng thường được sử dụng để sơn bề mặt thép. Dầu tổng hợp từ dầu mỏ cũng cho phép tạo ra một loạt các màu sắc đa dạng. Tuy nhiên, khi sơn khô và bong tróc, các hạt vi nhựa từ sơn có thể gây ô nhiễm môi trường. Theo báo cáo của Diễn đàn Kinh tế Thế giới, lượng vi nhựa từ sơn trên bề mặt thép có thể lên đến 1,5-2,25 triệu tấn mỗi năm, tương đương với 150-225 tỷ chai nhựa rỗng.
Aspirin
Aspirin đã được chứng minh là một trong những dược phẩm an toàn và đáng tin cậy nhất trong vài thập kỷ qua. Thuốc này hiệu quả trong việc điều trị đau đầu, hạ sốt và giúp ngăn ngừa các bệnh tim mạch và đột quỵ. Acetylsalicylic acid trong aspirin, thành phần hoạt chất chính, được tổng hợp từ benzene, một hydrocarbon từ dầu mỏ.
Ngoài ra, Các loại thuốc viên khác cũng có thể được phủ một lớp nhựa để ngăn chặn việc dính nhau và dễ dàng nuốt hơn, cũng như để bảo quản các thành phần hoạt chất, giúp kéo dài tuổi thọ của sản phẩm.Thuốc Thuốc Nhuận Tràng
Thuốc nhuận tràng thường chứa polyethylene glycol, một sản phẩm từ dầu mỏ cũng có mặt trong kem đánh răng. Polyethylene glycol giúp kéo nước vào đại tràng, làm mềm phân và giúp quá trình đại tiện dễ dàng hơn. Theo Harvard Health, một số loại thuốc nhuận tràng còn chứa dầu khoáng, được chiết xuất từ dầu mỏ, tạo một lớp phủ trơn trong ruột, giúp ngăn ngừa táo bón.
Vaseline
Vaseline, còn được gọi là sáp dầu, là một sản phẩm từ quá trình chưng cất dầu thô, sau đó được tinh chế qua nhiều giai đoạn. Vaseline có đặc tính trơn mượt, không mùi và được sử dụng rộng rãi với nhiều mục đích khác nhau, đặc biệt là trong việc bảo vệ và dưỡng ẩm da. Trong ngành mỹ phẩm, vaseline được sử dụng để sản xuất các loại kem dưỡng mắt, kem dưỡng da, son môi và lotion dưỡng thể. Trong ngành dược phẩm, vaseline chủ yếu được dùng để sản xuất thuốc mỡ điều trị vết bỏng, da khô, nứt nẻ.
Kem Cạo Râu
Kem cạo râu chứa isopentane, một hợp chất từ dầu mỏ, giúp làm tan bã nhờn trên da và làm lông đứng lên, dễ dàng cho việc cạo. Ngoài ra, các sản phẩm cạo râu còn thường sử dụng thêm polyethylene glycol, một thành phần lcó trong thuốc nhuận tràng, tạo ra một lớp bảo vệ trên da, giảm ma sát và kích ứng.
Tinh Dầu Thơm
Các loại tinh dầu thơm và xịt phòng thường chứa các loại tinh dầu tổng hợp từ dầu mỏ để tạo mùi hương dễ chịu và bền lâu hơn so với tinh dầu tự nhiên. Những loại dầu này được thiết kế để bắt chước các loại nước hoa phổ biến và có thể được điều chế để tỏa hương dần dần theo thời gian, giúp duy trì mùi hương lâu dài.
Những thông tin trên cho thấy dầu mỏ không chỉ là nguồn nhiên liệu quan trọng mà còn là nguyên liệu cơ bản trong nhiều sản phẩm hàng ngày. Việc hiểu rõ nguồn gốc và thành phần của các sản phẩm này không chỉ giúp chúng ta có cái nhìn rõ ràng hơn về cuộc sống hiện đại mà còn giúp chúng ta đưa ra những lựa chọn thông minh và an toàn hơn cho sức khỏe và môi trường.
